OZE (odnawialne źródła energii) – co do nich zaliczamy? 

OZE (odnawialne źródła energii)

Odnawialne źródła energii to temat, który w ostatnim czasie zyskał na popularności. Spowodowane jest to zarówno coraz głośniejszymi dyskusjami na temat konieczności rozpowszechniania ekologicznych rozwiązań oraz wzrostem cen energii pozyskiwanej w tradycyjny sposób m.in z paliw kopalnych. Czym zatem są oze, jakie są zalety korzystania z odnawialnych źródeł energii, a także które z nich i w jakim stopniu wykorzystywane są w naszym kraju? O tym dowiecie się z poniższego artykułu.    

OZE – odnawialne źródła energii  

Przez wiele lat gospodarki całego świata oparte były na „tradycyjnych” czyli nieodnawialnych źródłach energii. Do tej grupy zaliczają się takie surowce jak gaz ziemny, ropa naftowa, benzyna, węgiel brunatny oraz kamienny. Doświadczenie pokazuje jednak, że nieodnawialne źródła energii mają wiele wad. Najważniejszą z nich jest niewątpliwie ich szkodliwy wpływ na środowisko. To właśnie odnawialne źródła energii w dużym stopniu przyczyniają się do zmian klimatu, a także w negatywny sposób wpływają na nasze zdrowie. Drugą dość ważną wadą jest ich nieodnawialność. Jak wskazuje nazwa, surowce należące do tej grupy mają ograniczone zasoby na naszej planecie, które kiedyś się skończą. Co to oznacza dla nas? Przede wszystkim należy pamiętać, że im trudniej będzie wydobywać takie surowce, tym wyższe będą ich ceny. Czy jest zatem skuteczne rozwiązanie, które pomoże nam żyć w zgodzie z naturą i oszczędzi nasze portfele? 

Rozwiązaniem są odnawialne źródła energii. Ich bezdyskusyjną przewagą nad nieodnawialnymi surowcami jest właśnie zdolność do odtworzenia ich zasobów w dość krótkim czasie. Jakie źródła energii należą zatem do grupy odnawialnych? Jak wskazuje ustawa z 20 lutego 2015 roku „odnawialne, niekopalne źródła energii obejmujące energię wiatru, energię promieniowania słonecznego, energię aerotermalną, energię geotermalną, energię hydrotermalną, hydroenergię, energię fal, prądów i pływów morskich, energię otrzymywaną z biomasy, biogazu, biogazu rolniczego oraz z biopłynów”. 

Jak zatem możemy zauważyć, odnawiane źródła energii nigdy się nie wyczerpią, a dodatkowo są one pozyskiwane z natury, a więc nie mają negatywnego wpływu na środowisko i są o wiele tańsze w pozyskiwaniu niż tradycyjne, nieodnawialne źródła energii. 

Odnawialne źródła energii – charakterystyka 

Odnawialne źródła energii nazywane są także „zieloną energią”, ponieważ jak już zostało wspomniane wcześniej, energia odnawialna pozyskiwana i wykorzystywana jest w sposób naturalny, nie ingerujący w środowisko i nie zagrażający zdrowiu ludzi oraz zwierząt. Jakie są zatem zalety poszczególnych odnawialnych źródeł energii? 

Energia słoneczna 

Energia pozyskiwana z promieniowania słonecznego jest bez wątpienia największym źródłem spośród wszystkich rodzajów energii odnawialnej. Jak wskazują źródła naukowe, do powierzchni naszej planety dociera aż 86 petawatów mocy rocznie. Biorąc pod uwagę, że światowa gospodarka generuje rocznie zapotrzebowanie na energię w wysokości 18 terawatów, to Słońce zapewnia nam ponad 5000 razy więcej energii niż potrzebujemy! 

Dzięki działaniu ogniw fotowoltaicznych oraz kolektorów słonecznych możliwa jest zamiana energii słonecznej na energię elektryczną oraz energię cieplną. Od kilku lat coraz większą popularnością cieszą się instalacje fotowoltaiczne, które Polacy chętnie montują nie tylko w swoich przedsiębiorstwach, ale i w prywatnych domach. Na ich wykorzystanie decydują się także spółdzielnie mieszkaniowe. Warto w tym miejscu zaznaczyć, że panele fotowoltaiczne w połączeniu z pompą ciepła zminimalizują np. koszty ogrzewania domu

Energia wiatrowa 

Wiatr to kolejne źródło energii odnawialnej. Moc wiatrów wiejących na powierzchni Ziemi to około 870 terawatów, co 50-krotnie pokrywa zapotrzebowanie ludzkości na energię w ciągu roku. Do produkcji energii elektrycznej z wiatru wykorzystywane są wiatraki wyposażone w specjalne turbiny wiatrowe. Zamieniają one energię kinetyczną wiatru na energię elektryczną. Wiatraki takie mogą być umieszczone na lądzie, a także na oceanach oraz morzach. Co więcej, elektrownie wiatrowe cieszą się największą aprobatą społeczeństwa w naszym kraju, spośród wszystkich rodzajów oze. Jak wskazują sondaże, pozyskiwanie energii elektrycznej z wiatru popiera 8 na 10 Polaków. 

Energia geotermalna 

Energia geotermalna to kolejne odnawialne źródło energii. Jest to energia pozyskiwana z wód termalnych, które wydobywane są na powierzchnię ziemi. Aby uzyskać dostęp do wód termalnych, przeprowadza się specjalne odwierty do głębokości ich zalegania. Warto zaznaczyć, że wody termalne znajdują się pod około 80% powierzchni Polski. Mogłoby się zatem wydawać, że jest to najlepsze źródło energii geotermalnej, spośród wszystkich dostępnych źródeł odnawialnych w naszym kraju. Niestety, pozyskiwanie wód termalnych jest dość trudne technicznie jak i kosztowne. Obecnie w naszym kraju funkcjonuje sześć komunalnych ciepłowni geotermalnych, 3 lokalne geotermalne systemy ciepłownicze, 12 uzdrowisk geotermalnych oraz 19 ośrodków rekreacyjnych wykorzystujących wody termalne. 

Pozyskiwanie energii z tego rodzaju oze możemy podzielić na: 

  • geotermię płytką – wody termalne wykorzystywane w tym przypadku znajdują się od kilkunastu do kilkuset metrów pod powierzchnią ziemi i mają około 20 stopni Celsjusza. Do obioru energii z takich wód wykorzystywane są pompy ciepła, a sposób ten najbardziej sprawdza się do dostarczania ciepła np. do pojedynczych budynków mieszkalnych. 
  • geotermia klasyczną – w tym przypadku woda termalna może być używana wprost poprzez wyprowadzenie jej specjalnymi rurami na powierzchnię lub pośrednio poprzez przekazywanie ciepła chłodniejszej wodzie i pozostawanie w obiegu zamkniętym. Otwory są w tym przypadku prowadzone na znaczne głębokości, przekraczające nawet 2500 metrów, a temperatura nośnika ciepła może osiągnąć tak wysoką wartość, że ciepło może być odzyskiwane za pomocą tradycyjnych wymienników ciepła bez konieczności stosowania pomp ciepła. Takie instalacje mogą być z powodzeniem wykorzystywane do ogrzewania większej liczby budynków, a nawet całych obszarów miejskich. W przypadku bardzo wysokich temperatur, przekraczających 100°C (gorąca woda, para), energia termalna może również być wykorzystywana do produkcji energii elektrycznej. 
  • geotermię wzbudzaną – w tej metodzie płyny takie jak np. woda czy solanka) przy wykorzystaniu dużego ciśnienia są wtłaczane między gorące struktury skalne, gdzie dochodzi do ich ogrzania, a następnie wydobycia na powierzchnię. Dzięki tak uzyskiwanym wodom termalnym możliwa jest produkcja energii elektrycznej. 

Elektrownie wodne 

Jeśli mowa o odnawialnych źródłach energii to nie sposób pominąć energii pozyskiwanej w wody. Elektrownie wodne to kolejne, bardzo ważne ogniwo oze. Można odnieść wrażenie, że nie są one tak bardzo popularne jak elektrownie wiatrowe czy też panele fotowoltaiczne, jednak to odnawialne źródło energii. produkuje około 20% energii elektrycznej na świecie. Niestety, w naszym kraju, jak wskazują źródła, elektrownie wodne zaspokajają obecne zaledwie 2% całkowitego zapotrzebowania na energię elektryczną. 

Jak powstaje energia elektryczna w elektrowni wodnej? Energia hydrauliczna cieku zamieniania jest w energię mechaniczną, a ta następnie, za pomocą specjalnego generatora, w energię elektryczną, która może być dostarczana np. do gospodarstw domowych. 

Energia z biomasy 

Kolejnym źródłem energii odnawialnej jest energia pochodząca z biomasy. Na początku warto zatem wyjaśnić, czym w ogóle jest biomasa. Termin ten odnosi się do substancji pochodzenia roślinnego oraz zwierzęcego, w stanie stałym lub też płynnym. Mogą to być np. pozostałości z produkcji rolniczej lub leśnej, a także ziarna zbóż, które nie spełniają odpowiednich standardów, aby mogły być wykorzystywane w przemyśle spożywczym.   

Przy użyciu odpowiednich procesów technologicznych, biomasa jest przetwarzana w paliwa gazowe, płynne lub stałe. Następnie paliwa te poddaje się spalaniu i w ten sposób uzyskiwana jest energia elektryczna. W Polsce energia pozyskiwana z biomasy jest coraz bardziej popularna, m.in. poprzez dodawanie biokomponentów do paliw produkowanych tradycyjnymi metodami.   

Czy wprowadzenie odnawialnych źródeł energii na szeroką skalę jest możliwe? 

Nie da się ukryć, ze wdrożenie systemu opartego wyłączenie o odnawialne źródła energii to duże wyzwanie. W obecnej sytuacji, przy używanych obecnie technologiach, duża część produkcji energii zależy od dostępności wiatru lub słońca, co prowadzi do potencjalnych jej niedoborów w jednych okresach i nadmiaru w innych. Aby zrównoważyć ten proces, istnieje konieczność utworzenia efektywnego systemu bilansującego, zwłaszcza poprzez wdrażanie oraz rozwój magazynów energii. Ponadto, rozwój infrastruktury związanej z produkcją i wykorzystaniem wodoru może przyczynić się do dalszego wzmacniania stabilności systemu opartego na oze. Nie można także zapominać o tym, jak ważne jest inteligentne rozbudowywanie sieci energetycznych, a także umiejętne zarządzanie nimi w taki sposób, aby jak najbardziej ograniczyć straty energii. 

Wszystkie te zmiany dążą do wprowadzenia gospodarki niskoemisyjnej. Co to w zasadzie oznacza? Gospodarka niskoemisyjna opiera się na uniezależnieniu rozwoju gospodarczego od używanych obecnie paliw kopalnych. Aby to osiągnąć konieczne jest wdrożenie na dużą skalę odnawialnych źródeł energii. Plany Unii Europejskiej zakładają, że do 2050 roku Europa uzyska całkowitą neutralność klimatyczną, to znaczy – bilans między emisją, a pochłanianiem dwutlenku węgla będzie wynosił 0. Jak te założenia spełnia nasz kraj? Jak wskazują źródła państwowe już w 2020 roku przewyższyliśmy cel założony przez Unię Europejską, który nakładał na Polskę obowiązek pozyskania przynajmniej 15% energii z oze. Nie można jednak zapominać, że oprócz wdrażania oze w Polsce na większą skalę, konieczne jest także budowanie świadomości społeczeństwa na temat odnawialnych źródeł energii oraz korzyści, jakie płyną z ich stosowania. 

OZE to nie tylko ekologia, ale i oszczędności dla naszego portfela 

Wykorzystanie odnawialnych źródeł energii to przede wszystkim korzyść dla naszego środowiska. Naturalne źródła energii nie ingerują bowiem w klimat, a także nie pozostawiają negatywnych konsekwencji dla zdrowia ludzi i zwierząt, jak mato miejsce w przypadku paliw kopalnych. Należy jednak pamiętać, że kolejnym dużym plusem oze jest ich konkurencyjna cena. Jak wskazują media branżowe, montaż instalacji fotowoltaicznej oraz pompy ciepła zamiast inwestycji w przyłącze gazowe pozwoli nam na oszczędności w naszym gospodarstwie domowy rzędu nawet kilkunastu tysięcy złotych. Dodatkowo montaż paneli fotowoltaicznych i pompy ciepła jest szybki, a my oszczędzamy miejsce w domu, bowiem nie musimy aranżować pomieszczeń na dużą kotłownię. Śledź naszą stronę, a dowiesz się więcej o odnawialnych źródłach energii, a także o tym, jakie rozwiązania wybrać dla Twojego domu, czy też firmy, aby były one przyjazne dla środowiska i dla Twojego portfela, a także bezpieczne i proste w obsłudze.